قیمت گذاری آربیتراژ

قیمت گذاری آربیتراژ

قیمت گذاری آربیتراژ


تاریخچه قیمت گذاری آربیتراژ:

نظریه قیمت‌گذاری آربیتراژ (Arbitrage Pricing Theory) در امور مالی، یک نظریه عمومی در قیمت‌گذاری می باشد، که بازدهی را به صورت یک رابطه خطی، با چند فاکتور بنیادی و کلان اقتصادی، مدل‌سازی می‌کند. تئوری قیمت‌گذاری آربیتراژ توضیح می‌دهد، که چه عواملی باعث ایجاد تفاوت میان میزان بازده اوراق بهادار مختلف در یک بازار واحد می‌شود. در این روش قیمت دارایی‌ها براساس تنزیل جریانات نقدی مورد انتظار و با اعمال نرخ تنزیل به دست آمده از مدل آربیتراژ محاسبه می‌شود.

مبنای قیمت گذاری آربیتراژ:

به طور کلی مبنای مدل قیمت‌گذاری آربیتراژ «قانون قیمت واحد» می‌باشد. به عبارتی در صورتیکه دو دارایی که دارای ریسک و بازده مشابهی باشند، نمی‌توانند با قیمت‌های متفاوتی معامله شوند. قیمت‌گذاری نادرست به سرعت از بین می‌رود و آربیتراژ سرانجام تعادل را در بازار، میان ریسک و بازده ایجاد می‌کند. سود (بازده) بدون ریسک یا بدون سرمایه‌گذاری در بازار پایدار نخواهد بود. به عبارت کلی تر می توان گفت مدل قیمت‌گذاری آربیتراژ محصول عقل سلیم و جبر خطی است.

سرمایه‌گذاران در ازای نگهداری دارایی، انتظار دریافت بازده را دارند، که به چند فاکتور عمومی بستگی دارد، سرمایه‌گذار نمی‌تواند در تمام شرایط از یک پرتفوی سرمایه‌گذاری، نسبت پرتفوی‌های جایگزین موجود در بازار، بازدهی اضافی به دست آورد، در نتیجه رابطه خطی بین بازده مورد انتظار و فاکتورهای بنیادی وجود دارد. نظریه قیمت‌گذاری آربیتراژ نخستین بار در سال ۱۹۷۶ توسط اقتصاددانی بنام استفان راس مطرح شد.

تعریف قیمت گذاری آربیتژار:

تئوری قیمت گذاری آربیتراژ یا Arbitrage Pricing Theory (APT) یک مدل قیمت گذاری دارایی‌ها است که فرض می‌کند بازده یک سهم یا دارایی می‌تواند با استفاده از رابطه بین همان سهم یا دارایی و عوامل دیگری که نشان‌دهنده ریسک سیستماتیک هستند، پیش‌بینی شود.

به طور کلی به کسب سود از طریق اختلاف قیمت در دو بازار مختلف آربیتراژ گفته می‌شود. آربیتراژ در بازار سهام هنگامی ایجاد می‌شود که شخص با حذف ریسک نوسانات قیمت در طول زمان، سهم پایه را از یک بازار (نقد یا آتی) خریداری کرده و در بازار دیگر بفروشد. زمانی که سرمایه گذار بتواند پرتفویی با حجم سرمایه گذاری صفر تشکیل دهد، به نحوی که سود بدون ریسک کسب کند، فرصت آربیتراژی به وجود آمده است. پرتفوی با حجم سرمایه گذری صفر به این معنی است که سرمایه گذار نیازی به استفاده از سرمایه خود نداشته باشد و از فرصت‌های بازار برای کسب سود استفاده کند.

مطالعه مقاله  معافیت مالیاتی در مناطق آزاد

روش به کارگیری APT:

برای به کار گیری APT بایستی مراحل زیر طی شود:

  1. استفاده از تحلیل عاملی و ماتریس کوواریانس و داده های زیاد برای شناسایی فاکتورها
  2. استفاده از رگرسیون سری زمانی برای تخمین میزان حساسیت بازدهی هر یک از دارایی ها نسبت به فاکتور ها
  3. استفاده از رگرسیون مقطعی برای تخمین صرف ریسک برای فاکتورها یا ایجاد پرتفوی های عاملی و محاسبه میزان بازدهی آنها

منابع ریسک در مدل قیمت گذاری آربیتراژی:

در مدل قیمت گذاری آربیتراژی یا همان APT، منابع ریسک به دو گروه زیر تقسیم می گردند که در قسمت زیر عنوان می شود:

گروه اول

گروه اول عوامل عمومی هستند که، در این عوامل، متوسط انحراف از ارزش مورد انتظار آنها صفر است و انحرافات آن به عنوان ریسک معرفی می گردند.

گروه دوم

گروه دوم عوامل یکتا یا منحصر به فرد هستند که، در این عوامل، متغیر تصادفی با ارزش مورد انتظار صفر است و با متنوع سازی حذف می شوند.

با توجه به مطالب عنوان شده می توان گفت که ایجاد تفاوت در بازدهی دارایی ها به دلیل تغییرات غیر منتظره در فاکتورهای بنیادی اقتصادی سبب می گردد که تمامی فرصت های آربیتراژی شناسایی شده و مورد استفاده قرار گیرند. لذا بازدهی مورد انتظار دارایی با توجه به حساسیت بازدهی به هر یک از فاکتورهای اقتصادی، قابل توجیه است.

مفروضات مدل قیمت گذاری آربیتراژ:

مدل قیمت گذاری آربیتراژ مستلزم مفروضاتی در مورد توزیع بازده دارایی ها، نرمالیتی بازدهی، رفتار میانگین واریانس و همچنین نرخ بازدهی بدون ریسک نمی باشد. بنابراین از جمله مفروضات اساسی که می توان برای مدل قیمت گذاری آربیتراژ به آنها اشاره نمود، موارد زیر موجود می باشد:

  • ریسک گریزی، ضمن عقلایی بودن اقدام برای حداکثر سازی مطلوبیت
  • نداشتن محدودیت هایی در بازار نظیر، هزینه معاملات، مالیات، فروش استقراضی و…
  • عدم وجود فرصت بدون ریسک
  • انجام معاملات آربیتراژی به صورت نامحدود
  • وجود رقابت کامل در بازار
  • وجود توافق روی تعداد و نوع فاکتور ها
  • قابل حل بودن دستگاه معاملات (تعداد فاکتور ها نباید از تعداد دارایی ها بیشتر شود)
مطالعه مقاله  حسابداری مالی

مزایای مدل APT نسبت به CAPM

مدل قیمت گذاری آربیتراژ، دارای مزیت هایی نسبت به مدل قیمت گذاری دارایی های سرمایه ای می باشد که در ادامه به برخی از مهم ترین این مزیت ها اشاره شده است:

  • دارای مفروضات کمتری است.
  • دارای مقبولیت تجربی بیشتری می باشد و آزمون پذیر است.
  • بر خلاف مدل CAPM که مبتنی بر تنها یک فاکتور (پرتفوی بازار) است، آربیتراژ چند فاکتوری است.
  • به پرتفوی بازار متکی نیست.
  • به رفتار میانگین واریانس متکی نمی باشد.

معایب تئوری قیمت گذاری آربیتراژی:

به داده های زیادی برای تخمین پارامترهای مدل نیاز دارد.

آزمون های تجربی APT:

آزمون های زیادی برای مدل APT انجام شد که مهم ترین آنها آزمون روش شناسی RR می باشد که در سال 1980 م توسط راس و رول صورت گرفت. این آزمون شبیه به روش تحقیق بلک شولز در آزمون CAPM می باشد.

نتیجه این آزمون بر روی 42 گروه 30 سهمی نشان داد که حداقل 3 و یا 4 عامل در قیمت گذاری دارایی ها مهم هستند که این 4 عامل به شرح زیر می باشند:

  • تورم
  • تولید صنعت
  • بهره شناور اوراق قرضه دارای درجه بالا و پایین
  • شیب ساختار نرخ بهره (از اختلاف بین بازدهی اوراق قرضه دولتی بلند مدت و نرخ اوراق خزانه محاسبه می گردد)

روش شناسی RR:

در این روش ابتدا بتاهای عاملی برای اوراق بهادار تخمین داده می شوند و پس از آن رابطه مقطعی بین بتای اوراق بهادار و متوسط نرخ بازده مشخص می گردد. برای تخمین بتای عاملی از تحلیل عاملی استفاده می شود و در نتیجه اطلاعات مورد نیاز برای تحلیل عاملی، ماتریس کوواریانس بازده اوراق تحت بررسی قرار می گیرد.

مطالعه مقاله  چگونه طرح توجیهی بنویسیم؟

تحلیل عاملی، عامل های بتایی را مشخص نموده و کوواریانس موجود بین اوراق بهادار را توصیف می کند. همچنین، یک مجموعه پرتفوی شاخص مشخص می گردد به صورتی که کوواریانس های پسماند بین بازده را تا حد ممکن کوچک نماید.

رهنمودهای APT راجع به فاکتورها:

مدل قیمت گذاری آربیتراژی، ویژگی های زیر را در مورد فاکتورها ارائه می نماید:

  • تغییرات غیر منتظره فاکتورها، تفاوت بازدهی دارایی ها را توضیح می دهد.
  • فاکتورها نباید قابل متنوع سازی باشند یعنی باید عوامل سیستماتیک باشند.
  • اطلاعات راجع به فاکتورها باید کامل، به موقع و در دسترس باشد.
  • فاکتورها باید توجیه اقتصادی داشته باشند.
  • رابطه خطی بین بازدهی و فاکتورها باشد.
  • فاکتورها از عوامل کلان اقتصادی باشند.
  • فاکتورها مربوط به آینده می باشند.
  • فاکتورها نباید با هم همبستگی داشته باشند.
  • کوواریانس بین بازدهی دارایی های مختلف تنها طبق فاکتورها توضیح داده شود.

سوالات متداول:

استفاده از مدل قیمت گذاری آربیتراژی چه موانع و مشکلاتی را در پی دارد؟

  • تشخیص عامل ها و محاسبه حساسیت ها نسبت به این عوامل
  • تمایز تغییرات پیش بینی شده از پیش بینی نشده
  • تئوری قیمت گذاری آربیتراژ راجع به نوع و تعداد فاکتورها چیزی نمی گوید و این فاکتورها بر اساس نوع اقتصاد، زمان و روش تحقیق مشخص می گردند.
  • فاکتوها در طول زمان تغییر می یابند.

نگارش: ساناز یوسفی

به منظور کسب اطلاعات بیشتر، مطالعه مقاله رسالت سازمانی را به شما عزیزان پیشنهاد می نماییم.

جهت بهره مندی از تمامی خدمات طرح توجیهی با شماره 09371639243 تماس بگیرید.

مقالات مالی و اقتصادی

Arbitrage Pricing Theoryاستراتژیاقتصاداقتصاد داده محورامکان سنجیاوراق بهاداراوراق قرضهدیجیتال مارکتینگرگرسیونسرمایه گذاریقیمت گذاری آربیتراژماتریس کوواریانسمدل CAPMنسبت های مالی

Pid__irAuthor posts

پیشگامان توسعه بینهایت با بیش از چند دهه تجربه، متخصص در ارائه انواع طرح های توجیهی فنی- اقتصادی (امکان سنجی) با استفاده از بروز ترین نرم افزار های داده کاوی و بر پایه اقتصاد داده محور و تحلیل داده های کلان، آماده هوشمند سازی و تحلیل کسب و کارهای شما عزیزان می باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

×

Hello!

Click one of our contacts below to chat on WhatsApp

×